Wat wordt nu eigenlijk bedoeld met de ruimtelijke kwaliteit van het rivierengebied?

Het rivierengebied is een van de meest karakteristieke landschappen die ons land kent. Het lijkt vanzelfsprekend dat we daar zuinig op zijn, maar in de praktijk blijkt dit vaak toch een hele opgave: het open karakter van het rivierenlandschap staat onder druk van de oprukkende stad, infrastructuur en bedrijfsontwikkeling. Stedelijke ontwikkeling dreigt rivieren in te klemmen, harde infrastructuur vormt een barrière voor mensen, planten en dieren. Het landschap wordt uniformer (meer van hetzelfde); diversiteit verdwijnt. Oude riviersteden hebben zich met de ‘rug' naar de rivier gekeerd. Meerdere plekken vertonen een rommelig beeld. Er zijn in het gebied objecten van cultuurhistorisch belang die dreigen te verdwijnen. Kortom: de ruimtelijke kwaliteit van het gebied komt in het gedrang. Binnen het programma Ruimte voor de Rivier gaat daarom veel aandacht uit naar de mogelijkheden om de kwaliteiten van het gebied op zijn minst te behouden, maar liefst nog te verbeteren in combinatie met veiligheidsmaatregelen.

Is de ruimtelijke kwaliteitsdoelstelling minder belangrijk dan die van veiligheid?

De hoofddoelstelling van Ruimte voor de Rivier is het in overeenstemming brengen van het veiligheidsniveau in het rivierengebied met de wettelijke norm. De tweede doelstelling - het verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit - wordt vaak gezien als extraatje, als slagroom op de taart. Dit beeld is echter niet juist, want met de nieuwe aanpak van hoogwater is meer dan voorheen een koppeling ontstaan met de ruimtelijke ordening. We moeten voorkomen dat de ruimtelijke kwaliteit door het nemen van maatregelen achteruitgaat en we moeten de kansen benutten om de kwaliteit waar mogelijk te verbeteren.